|
|
|
 |
|
|
|
|
Besleme Yanlışları? - Vet Hek H. Can Kutay |
|
Kedi ve Köpeklerde gözlenen besleme yanlışlarını pratik olarak 4 başlık altında toplayabiliriz.
1. Enerji fazlalığı
Büyük (Alman çoban köpeği, Dobermann, Rotweiler) ve dev ırk (Alman Dogge, Bernhard) köpek ırklarının, büyüme devrelerinde yüksek enerji alınması sonucunda Osteochondros-Sendromu ortaya çıkar. Bu durum geri dönüşümsüz olarak iskelet sisteminde bozukluklara neden olur ve hayvanın tüm hayatı boyunca problemlere sebebiyet verir.
Enerji fazlalığı, erişkin köpeklerde ise Adipositaza (aşırı kilo) neden olur. Normal canlı ağırlığın % 20 sinin aşılması bu probleme neden olur. Gelişmiş ülkelerde köpek ve kedilerde en fazla rastlanan beslenme yanlışlığıdır. Köpeklerin % 25-40, kedilerin ise %20-30 unda bu probleme rastlanır. Adipositaz iskelet ve dolaşım sistemi üzerine olumsuz etki yaptığı gibi, Diabetes mellitus ve tümör riskini attırır. Ayrıca enfeksiyon hastalıklara karşı direnci düşürür. Enerji bakımından eksik besleme genelde gözükmez. Ancak laktasyondaki köpeklerde artan ihtiyacın karşılanamaması sonucunda ortaya cıkar. |
|
2. Yetersiz Beslenme
Kedi ve köpek beslenmesinde en çok rastlanan besleme yanlışlarından biri de Kalsiyum (Ca) yetersizliğidir, özellikle büyüme dönemlerinde. Ca yetersizliğinin en önemli nedeni, fazla fosfor (P) alımıdır. Ca eksik beslenmenin yanında, Ca:P oranının alınan fazla et ve sebze nedeniyle düşmesidir. Bu durumlarda bu besinlere ek olarak Ca ilavesi problemin çözümüne yardımcı olur.
Sodyum (Na) eksikliği, genelde evde hazırladığımız kedi-köpek mamalarına yeterince tuz ilave etmememizden kaynaklanmaktadır. Bunun sonucunda hayvanlarımızda taşikardi ve exsikkoz gibi problemler şekillenmektedir.
Kedilerde gözlenen Taurin (esansiyel amino asit) eksikliği, tek taraflı, hayvansal gıdadan yoksun beslenme yanlışlığı sonucunda ortaya çıkar.
Kedi-Köpeklerde gözlenen diğer esansiyel besin maddeleri eksikliklerinde, özellikle, linolenik asit (sakatatla besleme, bitkisel yağca fakir rasyonlar), farklı vitaminler (Biotin, Vitamin A, E, B2,B6) ve mineral maddelerin (çinko, demir, iyot) eksikliklerinde deri ve tüy problemleri ortaya çıkar. Kedi-köpek kliniklerinde gözlenen deri-tüy hastalıklarının temelinde bu besleme yanlışları bulunmaktadır. |
|
3. Hypervitaminoz (Vitamin fazlalığı)
Vitamin D preparatlarının gereksiz yere kullanılması sonucunda yumuşak dokuların kireçlenmesi, özellikle damar ve böbreklerde problemler ortaya çıkar.
Vitamin A fazlalığı fazla miktarda pişmemiş karaciğer tüketen kedilerde gözlenir. Bu beslenme yanlışında devam edilirse boyun ve sırt bölgesindeki kemiklerde üremeler şekillenir ve kedi kafa çevirme hareketlerini yapamaz. Geri dönüşümü olmayan bu problem, yanlış besleme devam ederse hayvanın ölümüne neden olur.
4. Diğer Beslenme Yanlışları
All-meat-Sendromu: Ani veya fazla et ürünleriyle beslenme sonucunda, Ca ve I yetersizliğine bağlı olarak hyperparatiroidismus şekillenir ve deri yapısında bozukluk (kepeklenme), cıvık, kötü kokulu dışkı, iskelet bozukluğu problemleri ortaya çıkar. Bu durumu önlemek için, sebze ve meyve ağırlıklı rasyonlar ve ilave mineral katkısı yapılır.
Erişkin kedi-köpeklerde gözlenen güçlü veya zayıf Laktoz-intoleransı nedeniyle, süt ve süt ürünlerinin sadece belli sınırlar dahilinde verilmesi gerekmektedir. Günlük laktoz alımı, 1-2 g/kg Canlı Ağırlık (CA)düzeyini aşmamalıdır.
Köpeklerde çok fazla miktarda kemik tüketilmesi (> 10 g/kg CA/gün) hareket zorluğuna, ağır obstipasyonlara (tıkanıklık) neden olur. Yine yumuşak yapılı kemiklerin tüketilmesi (tavuk-hindi kemikleri) sindirim sisteminde yaralanmalar ve bozukluklara neden olmaktadır. |
|
4 madde başlığı altında incelediğimiz besleme yanlışları hayvan sahipleri tarafından sıkça yapılmakta ve kedi-köpeklerimizin hastalanmasına neden olmaktadır. Tüm bu beslenme hatalarını minimuma indirmek ve hayvanlarımızı sağlıklı bir şekilde yaşatabilmek için Veteriner Hekimlerine danışılmalı ve profesyonel kedi-köpek mamaları tercih edilmelidir.
Veteriner Hekim H. Can Kutay
İstanbul Üniversitesi Veteriner Fakültesi
Hayvan Besleme ve Beslenme Hastalıkları Anabilim Dalı
Can Kutay, 1973 İstanbul doğumlu. 1991 yılında İstanbul Erkek Lisesini bitirdikten sonra, 1997 yılında İstanbul Üniversitesi Veteriner Fakültesinden mezun oldu. 1998 yılından itibaren aynı fakültenin Hayvan Besleme ve Beslenme Hastalıkları Ana bilim Dalında Araştırma Görevlisi olarak çalışmakta ve doktorasını yapmaktadır. Almanca ve İngilizce bilmektedir. |
15.02.2006 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
erujum - Yeni Yavr...
Yorum Yaz
Balıkesirde kayıp yavru ...
Barınaklardan
